Annemarie Kuijvenhoven hoort vaak de vraag: hoe krijgen we de jongeren terug in de kerk? ‘Misschien is het zinvoller om die vraag om te draaien’, schrijft ze: ‘Hoe komt de kerk weer in contact met de jongeren?’ Deze herformulering van een mooi verlangen herken ik als studentenpredikant. In veel lokale kerken waar ik voorga, hoor ik dezelfde wens: vindbaar zijn, openstaan en relevant zijn voor jongeren. Soms stelt de voorzitter van de kerkenraad, bij de koffie na de dienst, aarzelend de vraag: ‘Hoe krijgen we die jongeren zo ver om hier te komen?’
Vanuit de kerk naar de wereld
De omkering van deze vraag roept spanning op. Ik geloof in deze andere beweging: vanuit de kerk naar de wereld, in plaats van verwachten dat men wel naar de kerk komt. Kerken, ga naar buiten! De kerk is geroepen om te dienen, om dáár aanwezig te zijn waar God verlangt om liefde en hoop en troost te delen. De kerk bestaat uit mensen die struikelend Jezus achterna gaan en willen leren leven en liefhebben zoals Hij. Jezus zocht, vanuit zijn eigen traditie, juist de mensen en plekken op die ‘op afstand’ stonden van de religieuze status quo. Hoe is onze lokale kerk aanwezig in dorp of stad? En bij de jongelui die daar rondlopen?
Echt luisteren
Dienend aanwezig zijn bij jongeren veronderstelt een bereidheid van oudere generaties, die de kerk vaak runnen. Zijn zij bereid om écht te luisteren, hun overtuigingen van ‘hoe het hoort’ (in vorm én inhoud) iets losser te laten, zodat de jonge mensen hun stem en hun visie kunnen ontwikkelen in de gezamenlijke, kerkelijke context? Laten ze zich raken door het zoeken naar zin, het omgaan met prestatiedruk en het ontdekken van identiteit - thema’s die jongeren herkennen? En hoe krijgen deze onderwerpen aandacht op zondagmorgen?
Deze kritische kerk-naar-buiten-vragen stel ik ook aan mezelf. Zetten wij de kerkdeuren open voor bijvoorbeeld een groep studenten om daar op donderdagavond hun bandrepetitie, dispuutavond, filosofisch café of speciaalbierproeverij te hebben? Zetten wij de deuren van ons hart open om ook ons geloven, zoeken en twijfelen te delen met jongeren? Mogen deze jonge mensen ons perspectief op het leven, onze overtuigingen over wat waarachtig is, bevragen en verbreden? Laten wij zien dat falen én vieren hoort bij het vormen van een veilige geloofsgemeenschap?
Ons verhaal delen
Oprechte nieuwsgierigheid is niet gebaat bij snelle antwoorden. Nieuwsgierig zijn betekent ruimte maken voor de ander, ook als dat schuurt. Ook als het vragen oproept bij wat we gewend zijn. Er is geen wonderstrategie om kerken vol te krijgen met jongeren. Wat we wél hebben is ons eigen verhaal met God en de kerk. Dat verhaal vraagt om gedeeld te worden: in openheid, in kwetsbaarheid en in echte ontmoeting. Daar begint het. Naar buiten!
