Het was een van die zeldzame momenten dat ik mezelf dwong om doordeweeks, overdag, op de bank een boek te lezen. Op de achtergrond klonk muziek van RAYE. De tekst, gezongen door de 28-jarige, Britse artiest, sloot naadloos aan bij wat ik las in Geef Gen Z gewoon haar zin van Stephen van der Leij.
They say the 20's are the best years of your life, but I seem to be spending mine missing sunsets. 'Cause I'm busy on my phone observing everyone else, how I compare and obsess. Just me, my phone, and these walls.
Zo start het lied Genesis, waarin gezongen wordt over het verlangen naar licht en lichtheid. ‘Laat er licht zijn’ als echo van de woorden uit Genesis 1:3. Dat verlangen herken ik. Niet alleen bij studenten die ik spreek, maar ook bij mezelf. RAYE plaatst de Bijbelse woorden midden in een leven vol eenzaamheid, prestatiedruk en onhaalbare idealen. Het verlangen naar zin, gekend zijn en innerlijke rust botst met de harde realiteit van veel (jonge) mensen.
De lat ligt hoog
Diezelfde spanning kwam ik tegen in het boek Geef Gen Z gewoon haar zin. Stephen van der Leij werkte lang als schoolpastor en sprak dagelijks met jongeren over rouw, schaamte, onzekerheid en het zoeken naar houvast. Hij ziet een generatie die hard werkt, ambitieus en maatschappelijk betrokken is, maar ondertussen gebukt gaat onder een lat die steeds hoger komt te liggen. Alles moet succesvol, zichtbaar en authentiek zijn. En als dat niet lukt … ligt de schuld al snel bij jezelf. Van der Leij beschrijft deze generatie met tact, heldere voorbeelden en ruimte voor nuance.
Mentale gezondheid
Godzijdank is er de afgelopen tijd meer aandacht voor de mentale gezondheid van jongeren en studenten. In het recent gepubliceerde coalitieakkoord Aan de slag staat de ambitie om te investeren in het mentaal welzijn en de weerbaarheid van studenten. Onderwijsinstellingen krijgen ruimte om goede ondersteuning te bieden en bijvoorbeeld studentpsychologen in te zetten. Dat is nodig, en goed.
Maar wie dagelijks met studenten spreekt, weet dat mentale gezondheid zich niet alleen laat vangen in gesprekken over stress, diagnoses of studievaardigheden. Het gaat ook over zin, over falen, over rouw die geen plek krijgt, over de vraag: wanneer ben ik goed genoeg, en voor wie?
Ruimte bieden
Als aanvulling op de paragraaf in het coalitieakkoord: maak niet alleen gebruik van psychologische handvatten, maar zet óók studentenpastores en geestelijk verzorgers in om jongeren bij te staan. Wij kunnen een ruimte bieden waar niet alles meteen opgelost hoeft te worden. Waar jonge mensen mogen twijfelen, stil mogen vallen, boos mogen zijn. Waar je niet hoeft te presteren of ‘beter te worden’, maar gewoon even mens mag zijn.
In het erkennen van onmacht en het toestaan van gebrokenheid ontstaan kiertjes waar het licht doorheen kan kom. De zon die verassend doorbreekt in de levens van studenten - dát mogen zien maakt mijn werk geweldig. Het lied van RAYE start zwaarmoedig, maar eindigt na een paar muzikale genre-wissels als een uitbundig gospellied:
Light up the dark, Lord. Oh, let there be light!