Onlangs kreeg ik van een vriendin het boek Retraite in zakformaat van Roek Lips cadeau. Bij het woord retraite denken we algauw aan een meerdaagse retraite, in een klooster of in je eentje op een afgelegen plek. Letterlijk betekent het woord ‘terugtrekken’: je trekt je een paar dagen terug uit je dagelijkse leven, uit de drukke wereld, om na te denken, tot rust te komen, te studeren, of welk doel je ook maar geeft aan je retraite.
De Veertigdagentijd, in aanloop naar Pasen, is bij uitstek een tijd voor retraite. Zoals ooit Jezus zich veertig dagen terugtrok in de woestijn en daar zichzelf, de duivel en God tegenkwam, zo zouden wij deze periode van veertig dagen kunnen gebruiken om tot onszelf te komen. Daarvoor hoeven we niet meerdere dagen van huis te gaan. Je terugtrekken kan ook in het klein, zoals de titel van het boek al doet vermoeden. ‘Een retraite is een reis naar binnen’, aldus Lips.
Vaste momenten
Sommige mensen trekken zich elke ochtend even terug, voor stilte, gebed, meditatie of een andere vorm van bezinning. Andere reserveren daarvoor vaste momenten in de week. Zo zou je de zondagse kerkdienst een miniretraite kunnen noemen: je trekt je één uur terug uit het gewone leven – naar binnen, naar God – om daarna met hernieuwd vertrouwen of nieuwe inspiratie verder te kunnen gaan.
Weer anderen zoeken eens in de zoveel tijd meerdere dagen stilte en rust. Zulke meerdaagse retraites zijn in deze tijd enorm populair. Maar volgens mij is het minstens zo belangrijk om in ons dagelijkse leven regelmatig kleine ‘reisjes naar binnen’ te maken. Want de buitenwereld is zo hectisch, veeleisend en vol prikkels dat het niet moeilijk is om in de veelheid van buiten het contact met binnen te verliezen. Vragen als ‘wat vind ik écht belangrijk?’ en ‘hoe wil ik leven?’ vragen om momenten van retraite, van stilte en rust. De Veertigdagentijd is een uitgelezen kans om daarmee te oefenen.
Reis naar binnen
Er zijn talloze manieren om je terug te trekken. De een gaat alleen wandelen in de natuur, de ander gaat muziek luisteren of bidden. Er zijn meditatieapps en veertigdagentijdkalenders die je kunnen helpen. Voor mij is schrijven een manier om de reis naar binnen te maken. Ik schrijf dan ononderbroken en intuïtief alles op wat in mij leeft, zonder enige censuur. Dat lucht op, verheldert, confronteert, laat me voelen.
Leuk is dit trouwens lang niet altijd. Dat blijkt ook wel uit Jezus’ woestijnretraite: ook de duivel liet in de stilte van zich horen. Een reis naar binnen is een reis door alles heen wat in mij is. Mooie gedachten en verlangens, gevoelens van liefde en dankbaarheid, maar ook hardnekkige angsten, schrijnend verdriet, lelijke jaloezie of diepe wanhoop.
En ergens in die chaotische en niet altijd mooie binnenwereld van mij laat de stem van God zich horen. Nee, lang niet altijd. Vaak genoeg niet. Maar soms, als ik neurie Neem mij aan zoals ik ben, zuiver uit wie ik zal zijn, voel ik mij gezien. Zie ik helder waarheen ik op weg ben. Op weg naar Pasen.
---
Lees ook:
